کتاب های کمک درسی

درس بيست و يک
تشنه اي با مشک پر آب

به اين نکته توجه کنيد:
کلمه هاي روبروي هم را مقايسه کنيد و به معناي آنها توجه کنيد:
خسته --> خستگي
دوزنده --> دوزندگي
تشنه --> تشنگي
زنده --> زندگي
نويسنده --> نويسندگي
گوينده --> گويندگي

کار در کلاس:
1– براي هر يک از اسمهاي زير دو صفت بگوييد:

2– ده اسم و ده فعل از درس پيدا کنيد، آموزگار آنها را روي تخته بنوسيد:
اسم: قافله، شترش، کوهها، پيامبر، شام، مشک، سپاهيان، ابوذر، پدر، مادر، لبها
فعل: مانده بود، ربوده بود، مي گذاشت، نمي نشست، افتاده بود، شده بود، حرکت کرد، پيش مي رفت، مي تپيد، بر نمي داشت.

پرسش:
1– چرا ابوذر از قافله عقب ماند؟
چون شترش ديگر توان رفتن نداشت.

2– وقتي در گوشه اي از آسمان ابري ديد، چه پنداشت و چه کرد؟
پنداشت که در آن جا باران آمده، راه خود را به آن سو کج کرد تا به محلي رسيد که مقداري آب باران در گودي سنگي جمع شده بود.

3– ابوذر وقتي از دور سپاه را ديد، چه حالتي پيدا کرد؟
گويي جاني تازه گرفت، قلبش از خوشحالي سخت مي تپيد و اشک از چشمانش سرازير شد.

4– چرا ابوذر بي حال بر زمين افتاد؟
از فرط خستگي و تشنگي

5– چرا ابوذر آب را ننوشيده بود و تشنه آمده بود؟
چون دلش مي خواست ابتدا پيامبر از آن آب بنوشد و سپس خودش آن آب را بخورد.

تمرين املا :
1– هر کدام از کلمه هاي زير را بخوانيد و بنويسيد:
سوگوار – اميدوار – بزرگوار – کوهسار – شاخسار – شرمسار – تشنگي – خستگي – زندگي

2– براي هر کدام، يک کلمه مناسب اضافه کنيد و بنويسيد:
توپ پرباد، کشک خالي، چشمان اشکبار، شادي فراوان، بيابان خشک

3– هم معني کلمه ها و ترکيبهاي زير را بنوسيد:
کاروان --> قافله
بردبار --> صبور، شکيبا
نيرو --> قدرت و قوت
اسباب و وسايل --> بار و بنه
گمان کردن --> حدس زدن
تيز --> برنده

تمرين انشا:
1– بنوسيد که با دوستان خود چگونه بايد رفتار کرد؟
با مهرباني و گذشت، بايد با عيب و ايراد دوستان در پنهان و خفي برخورد کرد و خوبيهاي آنان را برشمرد.

2- به نظر شما چرا پيامبر اسلام «ابوذر» را خيلي دوست داشت؟
چون ابوذر هميشه به ياد دوستان و يارانش بود و هر آنچه که براي خود نمي پسنديد، براي ديگران هم نمي پسنديد.

3– با هر کدام از اين کلمه هاي جمله بسازيد:
نفس زنان: مريم نفس زنان خود را به خانه رساند.
باخبر: مردم از پيروزي سربازان بر دشمنان باخبر شدند.
قلبم مي تپد: از شنيدن خبر قبولي شما قلبم مي تپد.
تاب و توان حرکت: تشنگي و گرسنگي، تاب و توان حرکت را از ابوذر گرفته بود.
ناگهان: بارش باران ناگهان شديدتر شد.

درس بيست و دوم
درسي از نهج البلاغه

به اين نکته توجه کنيد: گربه موش را گرفت. من مادرم را دوست دارم. زهرا سيب مي خورد. کبوتر در آسمان پرواز مي کند. آموزگار نامه مي نويسد. علي در را باز کرد.
بعضي از فعلها از يک کلمه تشکيل شده اند و بعضي فعلهاي ديگر از چند کلمه تشکيل شده اند.

کار در کلاس:
1– به تصوير لانه مورچه ها نگاه کنيد و بگوييد که مورچه ها چگونه در آنها زندگي مي کنند. آيا بين زندگي مورچه ها و زندگي انسان شباهتي وجود دارد؟ چه شباهتي؟
مورچه ها در اين لانه ها به صورت گروهي زندگي مي کنند. زندگي آنها نظم و انضباط دارد. يعني مورچه ها دانه ها را جمع مي کند، در زير زمين ذخيره کرده و از نوزادان خود محافظت مي کنند.
انسان هم مانند مورچه زندگي گروهي دارد. يعني در زندگي انسان نيز اگر نظم نباشد و هرکس وظيفه خويش را عمل نکند زندگي مختل مي شود. انسان نيز مانند مورچه ها براي آينده خود تلاش مي کند و فرزندانش را محافظت مي کند.

2– از ميان کلمه هاي زير صفتها، اسمها و فعلها را جدا کنيد:
سپيد(صفت)/ روز(اسم)/ سخت(صفت)/ رفت(فعل)/ وحشي(صفت)/ سبز(صفت)/ جنگل(اسم)/ روشن(صفت)/ دريا(اسم)

3– گفت و گو کنيد که مورچه ها در کجاها زندگي مي کنند؟
در زير زمين و در سوراخهايي که به هم مرتبط هستند، درز و شکاف ديوارها
مورچه ها چه غذاهايي را دوست دارند؟ دانه – خرده هاي نان – دانه هاي گندم و ....

4– اين کلمه و ترکيبها را بخوانيد و معناي آنها را بگوييد:
کلاسمان --> کلاس ما
يادتان --> ياد شما
دوستت --> دوست تو
ديوارشان --> ديوار آنها
نقاشي ام --> نقاشي من
دفترم --> دفتر من
دستش --> دست او
دفترتان --> دفتر شما
کبوترش --> کبوتر او

پرسش:
1– براي اينکه مورچه روزي خود را به دست آورد، چه کار مي کند؟
به اين سو و آن سو مي شتابد و در روزهاي بهار و تابستان دانه هايي را که پيدا مي کند به لانه اش مي برد.

2– مورچه براي اينکه روزهاي سخت گرسنه نماند، چگونه چاره انديشي مي کند؟
او دانه هايي را که در تابستان پيدا مي کند به لانه اش مي برد و در آن جا ذخيره مي کند.

3– به نظر شما مورچه حيواني کوشا و فعال است يا تنبل و غير فعال؟
حيواني کوشا و فعال است که در روزهاي تابستان به فکر روزهاي سخت زمستانش است.

4– از زندگي مورچه چه درسي فرا گرفته ايد؟
سخت کوشي، تلاش و عاقبت انديشي

5– موضوع اين درس از سخنان چه کسي است؟
از سخنان حضرت علي (ع)

تمرين املا :
1– به املاي کلمه ها و ترکيبهاي زير توجه کنيد. شما هم براي هر دسته سه کلمه و ترکيب مناسب پيدا کرده و بنويسيد:
بگذار، بده، بنويس، بينداز، بياور، بگو، بشنو
به دست آوردن، به جاي من، به صورت خود ¬ به پاي خود، به دست خود، به جاي خود

2– براي هر کدام دو کلمه هم خانواده بنويسيد:
خردمند --> خرد، خردمندانه
آزادگي --> آزاده، آزاد
آرزو --> آرزومندي، آرزوها
سريع --> سرعت، سريعاً
زندگي --> زندگاني، زنده
صبور --> صبر، صابر
راز --> رازي، رازها
مقدس --> تقديس، قدس
اکثريت --> کثير، اکثراً

3– مخالف کلمه هاي زير را بنوسيد:
پيشينيان --> آيندگان
پستي --> بلندي
دلگير --> خوشحال
آشتي --> قهر

4– از روي هر کلمه يک بار بنويسيد:
ذخيره، ذره بين، ذليل، ذهني، ذوب، ضعيف، اعضا، ضروري، ضميمه، ضامن

تمرين انشا:
1– جمله هاي زير را در دفتر انشا بنويسيد و آنها را کامل کنيد:
مورچه در تابستان تلاش بيشتري مي کند.
مورچه هاي سرباز مواظب لانه ها و بچه ها هستند.
کار دستگاه گوارش مورچه ها بسيار شگفت انگيز است.
روزهاي تابستان به فکر روزهاي زمستان هستند.

 برای دیدن ادامه مطلب اینجا را کلیک کنید